Yıl: 2025, Dönem: Güz
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1. Akurgal, E. (2019). Anadolu kültür tarihi. Phoenix Yayınevi.
2. Alp, S. (2001). Hitit mitolojisi. TÜBİTAK Yayınları.
3. Price, S. R. F. (2004). Ritual and power: The Roman imperial cult in Asia Minor. Cambridge University Press. (Not: Roma Dönemi Anadolu tapınakları ve imparatorluk dini için en temel kaynaktır.)
4. Roller, L. E. (2004). Ana tanrıça'nın izinde: Anadolu kybele kültü. (B. Avunç, Çev.). Homer Kitabevi. (Not: Frig ve Anadolu inançları için elzemdir.)
5. Schmidt, K. (2007). Göbekli Tepe: En eski tapınağı yapanlar. Arkeoloji ve Sanat Yayınları.
Dersin İçeriği
Bu ders; Anadolu’daki ilk inanç merkezleri (Göbeklitepe, Çatalhöyük), Hatti ve Hitit devlet dini, Hurri etkisi, Urartu savaş tanrıları, Frigya kökenli "Magna Mater" (Kybele) kültü ve bunun Batı’ya yayılışı, Lidya ve İyonya’daki tapınak kültleri, Helenistik dönem senkretizmi (Tanrıların birleşmesi) ve Roma dönemi İmparatorluk Kültü (Neokoros tapınakları) ile Mitraizm gibi ezoterik inançların ritüellerini, tapınaklarını ve rahip sınıflarını kapsamaktadır.
Dersin Amacı
Bu dersin temel amacı; Anadolu coğrafyasında Neolitik Çağ’dan Hristiyanlığın kabulüne kadar geçen süreçte (M.S. 4. yy öncesi) varlık göstermiş yerel ve evrensel inanç sistemlerini inceleyerek; Göbeklitepe sembolizminden Hititlerin "Bin Tanrılı" panteonuna, Friglerin Ana Tanrıça (Kybele) kültünden Roma İmparatorluk Kültü ve Gizem Dinlerine (Mitraizm) kadar uzanan geniş yelpazedeki pagan (çok tanrılı) inançları, tapınak mimarisini, kurban ritüellerini ve tanrısal ikonografiyi arkeolojik verilerle analiz etme yetkinliği kazandırmaktır.
