Ders Notları

100% Complete (success)
Dikkat !!! Lütfen okuyunuz ...

Öğretim Üyesi (Üyeleri): Dr. Öğr. Üyesi Hanife ALKAN ATAMAN *

(*) Ders notu girebilmek için, bu alanda kendi isminiz yazıyor olmalı...

  • Farklı bir isim yazıyor veya boş geliyor ise; ubs.omu.edu.tr adresinden, Öğrenci Web (Öğretim Üyesi) modülü seçilmeli,
  • Bologna Süreci -> Ders Öğretim Planları seçilmeli,
  • Açılan pencerede, ders verdiğiniz Fakülte, Bölüm, Ders seçilerek, Öğretim Üyesi (Üyeleri) alanına isminizi yazmalısınız...
Yıl: 2, Dönem: 4
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

Karahan, Leyla (2004). Türkçede Söz Dizimi, Ankara: Akçağ Yayınları. Kültüral, Zuhal (2018). Türkiye Türkçesi Cümle Bilgisi, Palet Yayınları. Aşçı, Ufuk Deniz vd. (2016). Türkiye Türkçesi Söz Dizimi, Palet Yayınları. Özkan, Mustafa - Sevinçli, Veysi ( 2008). Türkiye Türkçesi Söz Dizimi, 3F Yayınları. Demir, Necati (2019). Türkçe Cümle Bilgisi, Altınordu Yayınları. Özmen, Mehmet (2016). Türkçenin Sözdizimi, Karahan Kitabevi. Erkul, Rasih (2000). Cümle ve Metin Bilgisi, Anı Yayıncılık. Abdullah Çelik, Nesrin Kaya, Salih Demirbilek, Selcen Çiftçi, Cümle ve Metin Bilgisi Baskakov, A. N. (2017). Çağdaş Türkçede Cümle, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. Erdoğan, Metin (2006). Kelime Grupları ve Cümle Bilgisi, Nobel Akademik Yayıncılık. Ulaş, A. Halim (2003). Cümle ve Metin Bilgisi, Aktif Yayınevi Ders Kitapları. Üstünova, Kerime (2014). Türkiye Türkçesinde Yapı Kavramı ve Söz Dizimi İncelemeleri, Sentez Yayıncılık. Aktan, Bilal (2016). Türkiye Türkçesinin Söz Dizimi, Eğitim Yayınevi. Karaağaç, Günay (2009). Türkçenin Söz Dizimi. Kesit Yayınları. Mehmedoğlu, Alaeddin (2001). Türk Dilinde Bağımlı Birleşik Cümle Söz Dizimi, Aşiyan Yayınları. Atabay, Neşe vd. (2008). Türkiye Türkçesi Söz Dizimi, Papatya Yayıncılık. Delice, İbrahim (2012). Türkçe Sözdizimi, Kitabevi. Banguoğlu, Tahsin (1990). Türkçenin Grameri, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. Korkmaz, Zeynep (2003). Türkiye Türkçesi Grameri (Şekil Bilgisi), Ankara : Türk Dil Kurumu Yayınları. Uzun, Nadir Engin (2000). Anaçizgileriyle Evrensel Dilbilgisi ve Türkçe, İstanbul: Multilingual Yayınları. Vardar, Berke (2002). Açıklamalı Dilbilim Terimleri Sözlüğü, İstanbul: Multilingual Yayınları. Korkmaz, Zeynep (2003). Gramer Terimleri Sözlüğü, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. İmer, Kamile - Ahmet Kocaman - A. Sumru Özsoy (2011). Dilbilim Sözlüğü, İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi. Gürkan, Duygu Özge (2016), Türkçede Belirteç İşlevli Bağımlı Cümleler, Ankara: Grafiker Yayınları. Erkman-Akerson, Fatma - S. N. Şeyda Özil (2015). Türkçede Niteleme-Sıfat İşlevli Yan Tümceler, Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları. Gökdayı, Hürriyet (2018). Türkçede Öbekler, İstanbul: Kriter Yayınevi. Gökdayı, Hürriyet (2017). “Öbekleri Oluşturan Sözcükler Arasındaki Anlam İlişkileri”, Türük Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 5: 1-25. Aydın, İlker (2004). “Türkçede Yan Tümce Türleri ve İşlevleri”, Dil Dergisi, 13 / 126: 29-55. Uzun, Nadir Engin - Özgür Aydın (2006). “Sözdizim”, Dilbilim Temel Kavramlar Sorunlar Tartışmalar, Ankara: Dil Derneği Yayınları. Bilir, Tuncay (2005). Zarf-fiil Ekleriyle Dönüştürülebilen Ki’li Cümleler, Ankara Üniversitesi / Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Lisans Tezi. Turan, Ümit Deniz (2012). “Sözdizim, Tümce ve Tümcenin İç yapısı: Sözcük ve Öbekler, Temel ve Karmaşık Tümce Yapısı (Ünite 6, 7, 8)”, Genel Dilbilim-I, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayını No: 2378, Açıköğretim Fakültesi Yayını No: 1375.

Dersin İçeriği

Cümlenin tanımı, söz öbekleri (kelime grupları), cümlenin ögeleri; yapılarına, yüklemin yerine, anlamına ve türüne (isim/fiil) göre cümle çeşitleri

Dersin Amacı

Öğrencilerin söz öbeklerini, cümlenin ögelerini ve cümle türlerini uygulamalı olarak kavramalarını sağlamak

Haftalık Ders İçeriği

Hafta Teorik Uygulama Laboratuar Ders Notları
1 Yararlanılacak kaynaklar, cümle, söz öbeği (kelime grubu), söz dizimi kavramları, cümlenin zorunlu ve istemlik ögeler CÜMLE BİLGİSİ GİRİŞ.docx
2 Söz öbekleri (kelime grupları), isim ve sıfat tamlamaları, sıfat-fiil grubu 1.jpg
2.jpg
3.jpg
4.jpg
5.jpg
6.jpg
sıfat-fiil grubu.jpg
3 İsim-fiil grubu, zarf-fiil grubu isim-fiil grubu.jpg
zarf-fiil grubu.jpg
4 Birleşik fiil, birleşik isim, tekrar, edat, bağlama, unvan, ünlem, sayı, kısaltma grupları tekrar grubu.jpg
edat bağlama grubu.jpg
unvan birleşik isim birleşik fiil grubu.jpg
5 Cümlenin ögeleri, yüklem, özne Yüklem 1.jpg
Yüklem 2.jpg
Özne 1.jpg
Özne 2.jpg
6 Nesne, yer tamlayıcısı, zarf Nesne.jpg
Nesne 2.jpg
Yer tamlayıcısı 1.jpg
Yer tamlayıcısı 2.jpg
Zarf (Zarf tümleci).jpg
7 Cümlenin yardımcı ögeleri, cümlenin ögeleri ile ilgili alıştırmalar Cümlenin Ögeleri Alıştırmalar 1.jpg
Cümlenin Ögeleri Alıştırmalar 2.jpg
Cümlenin Ögeleri Alıştırmalar 3.jpg
Cümle dışı ögeler.jpg
8 Ara-sınav
9 Yapısına göre cümle türleri Cümle çeşitleri.jpg
Yapısına göre cümleler 1.jpg
Yapısına göre cümleler 2.jpg
Yapısına göre cümleler 3.jpg
10 Yapısına göre cümle türleri Birleşik cümle 1.jpg
Birleşik cümle 2.jpg
Birleşik cümle 3.jpg
11 Cümlenin yapısı ile ilgili alıştırmalar Cümlenin yapısı ile ilgili alıştırmalar.docx
12 Yüklemin anlamına ve yerine göre cümleler Yüklemin yerine ve anlamına göre cümleler.jpg
Anlamına göre cümleler 2.jpg
Sıralı cümleler 1.jpg
Sıralı cümleler 2.jpg
Soru cümlesi.jpg
13 Yüklemin türüne göre cümleler (isim ve fiil cümleleri) Yüklemin türüne göre cümleler 1.jpg
Yüklemin türüne göre cümleler 2.jpg
14 Cümlenin ögeleri ve yapısı ile ilgili alıştırmalar Cümlenin ögeleri ve cümle çeşitleri ile ilgili alıştırmalar.docx

Değerlendirme

# Etkinlikler Adet Yuzde Katkısı Yarıyıl İci Etkinlik Yıl Sonu Etkinlik
90 Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 1 40
91 Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 1 60
1 Ara Sınav 1 100 1
2 Final Sınavı 1 100 1

Ders İş Yükü Verisi

# Etkinlikler Adet Süresi(saat) Toplam İş Yükü(saat)
1 Ara Sınav 1 20 20
2 Final Sınavı 1 25 25
4 Quiz 1 17 17
48 Sözlü Sınav 1 13 13

Dersin Öğrenme Çıktıları

# Öğrenme Çıktı Id Açıklama
1 1525058 Sözdizimin temel terimlerini ve kavramlarını öğrenir.
2 1525059 Türkçede öbek ve cümle türlerini öğrenir.
3 1525060 Metinler üzerinde sözdizimsel incelemeler yapar.

Bölüm Program Çıktıları

# Program Çıktı Id Açıklama
1 79288 Türkçenin geçmişte ve günümüzde gözlemlenebilen dil özellikleri hakkında bilgi sahibi olur, çıkarımlar yapar; Türkçeyi sözlü ve yazılı olarak güzel ve doğru kullanır.
2 79289 Tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin dönemleri, eserleri, şahsiyetleri hakkında temel düzeyde bilgi sahibi olur.
3 79291 Türk halk edebiyatı kapsamında değerlendirilen konuları, edebî şahsiyetleri ve eserlerini tanır.
4 79293 Toplumda yaşayan/yaşatılan gelenek-görenek, inanç, âdet ve uygulamalar ile bunların kökenleri hakkında bilgi sahibi olur.
5 79294 Başlangıcından günümüze kadar Türk edebiyatının tarihî gelişimi, genel yapısı, genel özellikleri, kaynakları, kronolojisi, temsilcileri, önemli eserleri, vezinleri ve nazım şekilleri hakkında bilgi ve deneyim sahibi olur.
6 79290 Dil bilimi ve dil bilgisi yöntemlerinden hareketle Türk dili ile ilgili konularda değerlendirme yapabilir, sorunlara çözüm önerileri üretir.
7 79296 İslâmiyet öncesi Türk edebiyatı, klasik Türk edebiyatı, Türk halk edebiyatı ile Tanzimat, Servet-i Fünûn, Fecr-i Âtî, Millî Edebiyat, Cumhuriyet dönemlerindeki edebî gelişim ve değişimleri bilir, kıyaslar, izah eder; çağın getirdiği yeni dil ve edebiyat sorunları hakkında farkındalık elde eder.
8 79298 Türk Dili ve Edebiyatı’nın bütün bilim dallarında öğrendiklerini bilimsel ilkeler doğrultusunda ve felsefe/tarih/sosyoloji/psikoloji vd. sosyal/insanî bilimlerden yararlanarak doğru ve yeterli anlar, inceler; karşılaştığı dil ve edebiyat problemleri için disiplinlerarası yaklaşımla çözümler üretir.
9 79295 Türk Edebiyatı ürünlerini kuran estetik bakış açısına sahip olur.
10 79297 Türk Edebiyatı’nda üretilen edebî eserleri tür, yapı, dil, tema, edebî akım, edebî kuram, zihniyet, kültür, felsefe, sosyoloji, psikoloji, tarih, din gibi unsurlar açısından disiplinlerarası bir yaklaşımla tahlil eder, biçim ve içerik farklılaşmasını görür ve eleştirel olarak değerlendirir.
11 79299 Öğrendiği dil ve edebiyat bilgilerini kamu ve özel sektördeki tüm kurumlarda eğitim-öğretim amaçları doğrultusunda öğretir. Medya sektöründe (basılı ve görsel) metinlerin ana dilin doğru kullanılmasına dair redaktörlük yapar. Öğretici sertifikasını alması koşuluyla, yabancılara Türkçe öğretmenliği yapar.
12 79292 Halk bilimi (folklor) ve halk edebiyatı alanlarında derleme ve araştırma yapar.

Ögrenme Çıktı Matrisi

Program Çıktısı
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Öğrenme Çıktısı
1 2 2
2 3 2
3 2 2
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek

İletişim Bilgileri

Adres:
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Rektörlük Binası Kurupelit Kampüsü, 55139 Atakum / SAMSUN
Telefon:
(362) 312 19 19
Eposta:
iletisim@omu.edu.tr